Fase 1 – Controle vóór plaatsing Een correcte plaatsing van onverglaasde porseleintegels begint altijd met een grondige visuele controle. Voor een homogeen en evenwichtig eindresultaat is het belangrijk om meerdere dozen te openen en de tegels uit verschillende verpakkingen te mengen. Zo wordt een natuurlijke spreiding van kleurschakeringen en nuances bekomen. De tegels worden best willekeurig gelegd, tenzij het om een specifieke collectie gaat met genummerde bladen of patronen die een vaste volgorde vereisen. Elke tegel moet vóór het plaatsen zorgvuldig worden gecontroleerd op kleur, maat, vlakheid en mogelijke fabricagefouten. Zodra de tegels geplaatst zijn, worden ze geacht te zijn aanvaard in hun geleverde staat. Eventuele klachten over kleurafwijkingen, maatverschillen of zichtbare gebreken kunnen nadien niet meer in aanmerking worden genomen. Alle bemerkingen dienen dus vóór de plaatsing schriftelijk te worden gemeld. Fase 2 – Plaatsing van de tegels De kwaliteit van het eindresultaat hangt in grote mate af van de voorbereiding van de ondergrond. Deze moet perfect vlak, schoon, droog en vrij van stof, vet, verf- of cementresten zijn. Ook mag er geen sprake zijn van vochtinfiltratie of structurele beweging. Indien de ondergrond oneffen is, moet hij vooraf worden geëgaliseerd met een geschikte nivelleermortel. Voor het verlijmen van onverglaasde porseleintegels wordt gebruikgemaakt van een lijmmortel die specifiek ontwikkeld is voor tegels met een zeer lage wateropname. Dit type lijm heeft een sterkere hechting en voorkomt loskomen bij temperatuurschommelingen of intensief gebruik. In de meeste gevallen gaat het om een flexibele cementgebonden lijm met toevoeging van polymeren. Gebruik de webercol plus S1-lijm als de beste keuze. De lijm wordt gelijkmatig aangebracht met een getande lijmkam die afgestemd is op het formaat van de tegel. Bij tegels groter dan 30 x 30 cm of in ruimtes met hoge belasting, zoals keukens of commerciële vloeren, wordt aangeraden om de dubbele verlijmingstechniek toe te passen: zowel de ondergrond als de achterzijde van de tegel worden ingesmeerd met lijm. Dit garandeert een bedekking van minimaal negentig procent van het oppervlak, wat essentieel is voor een duurzame hechting en voorkomt dat holle ruimtes onder de tegel ontstaan. Eventuele overtollige lijm in de voegen moet onmiddellijk worden verwijderd, aangezien dit het latere voegwerk bemoeilijkt. Fase 3 – Voegen Na het plaatsen van de tegels moet de lijm volledig uitharden voordat men kan beginnen met voegen. Het voegwerk heeft niet alleen een esthetische functie, maar zorgt ook voor waterdichtheid, stabiliteit en opname van spanningen tussen de tegels. Voor onverglaasde porseleintegels wordt bij voorkeur een cementgebonden voeg gebruikt, tenzij de toepassing een hogere chemische weerstand vereist, bijvoorbeeld in douches of commerciële keukens. In dat geval is een epoxyvoeg aangewezen. Voor het aanbrengen van de voegen worden alle lijmresten tussen de tegels verwijderd en wordt het oppervlak zorgvuldig gereinigd met een borstel of stofzuiger. Vervolgens wordt het voegsel aangemaakt volgens de instructies van de fabrikant en in kleine hoeveelheden verwerkt, zodat het niet uitdroogt tijdens het aanbrengen. Het voegsel wordt diagonaal over de voegen verspreid met een rubberen spaan, zodat de voegen volledig gevuld zijn. Overtollig materiaal wordt in diagonale bewegingen verwijderd, waarbij men erop let niet te veel druk uit te oefenen om verzakkingen te vermijden. Zodra het voegsel begint op te drogen, wordt het oppervlak licht vochtig afgeveegd met een spons en schoon water. De voegen worden pas belast wanneer ze volledig zijn uitgehard. Bij lichte tegels is het gebruik van zwarte of sterk gepigmenteerde voegen af te raden. Deze kunnen vlekvorming veroorzaken die moeilijk of niet te verwijderen is, zelfs met een voorbehandeling. Een voegbreedte van twee tot drie millimeter is doorgaans ideaal voor niet-gerectificeerde onverglaasde tegels. Fase 4 – Verwijderen van cementsluier Na het voegen blijft er vaak een dunne witte waas op de tegels achter, beter bekend als cementsluier. Deze sluier is een restproduct van het voegcement dat zich na droging aan het oppervlak hecht en vuil aantrekt. Het is cruciaal om deze film volledig te verwijderen, want als de sluier verhardt, wordt hij moeilijk te reinigen en kan hij de natuurlijke uitstraling van de tegel dof maken. De reiniging gebeurt met een zuurhoudend product dat speciaal ontwikkeld is voor het verwijderen van cement- en kalkresten, zoals Berdy P803 of een gelijkaardig cementsluierverwijderingsmiddel. Eerst wordt de vloer droog geveegd om los stof en vuil te verwijderen. Daarna worden de voegen bevochtigd om ze te beschermen tegen het zuur. Het reinigingsproduct wordt vervolgens in kleine zones aangebracht, enkele minuten laten inwerken en daarna geschrobd met een witte pad of borstel. Het is belangrijk om niet te veel druk uit te oefenen op de voegen en het product niet te laten opdrogen. Na het schrobben wordt het oppervlak grondig gespoeld met ruim water, meerdere keren indien nodig, zodat alle resten geneutraliseerd worden. Het gebruik van sterke zuren zoals zoutzuur of agressieve reinigers wordt sterk afgeraden, omdat deze het voegwerk kunnen aantasten en schadelijke dampen kunnen vrijgeven. Fase 5 – Impregneren of sealen Wanneer de vloer volledig droog en vrij van cementresten is, kan een beschermlaag worden aangebracht. Onverglaasde porseleintegels hebben een poreus oppervlak, waardoor vloeistoffen en vetten in de poriën kunnen trekken. Een impregneermiddel zoals Berdy Impregna+ verzadigt deze poriën en voorkomt dat vlekken in het oppervlak dringen. Dit is vooral belangrijk in ruimtes die onderhevig zijn aan vocht of vervuiling, zoals badkamers, keukens, spatwanden en buitentoepassingen. De sealer wordt gelijkmatig aangebracht met een zachte spons of microvezeldoek. Werk bij voorkeur in kleine zones van één vierkante meter per keer en zorg dat het oppervlak er egaal vochtig uitziet. Gebruik ongeveer 0,1 liter product per vierkante meter. Tijdens het aanbrengen is het aangeraden om handschoenen te dragen om huidirritatie te vermijden. Na het impregneren moet het oppervlak minstens zes uur drogen voor het opnieuw belopen wordt. Voor een blijvende bescherming is het aan te raden de behandeling om de vijf jaar te herhalen. Fase 6 – Regelmatig onderhoud Een goed onderhouden tegelvloer behoudt zijn oorspronkelijke uitstraling, zelfs na jarenlang gebruik. Het onderhoud van onverglaasde porseleintegels vergt geen bijzondere producten, maar wel regelmaat en zorgvuldigheid. De vloer wordt het best wekelijks gereinigd met Berdy Cerasol en lauw water. Het gebruik van zacht of onthard water helpt om kalkvorming te vermijden. Vermijd steeds producten die olie, was of zuurhoudende bestanddelen bevatten. Producten op basis van lijnolie of zwarte zeep moeten volledig worden vermeden, aangezien ze een vettige laag vormen die vuil aantrekt en zich vastzet in de poriën van de tegel. Ook het gebruik van fluorgebaseerde zuren, waaronder waterstoffluoride (HF), is absoluut verboden omdat deze de tegel onherstelbaar kunnen beschadigen. Wanneer de vloer intensief gebruikt wordt, bijvoorbeeld in commerciële ruimtes of keukens, is het nuttig om periodiek een dieptereiniging uit te voeren met een iets sterker, maar nog steeds neutraal product. Gebruik hiervoor Berdy intens clean. Zo wordt opgehoopt vuil verwijderd zonder het oppervlak aan te tasten. Een goed onderhouden vloer vraagt minder inspanning op lange termijn en behoudt zijn natuurlijke glans. Aanvullende technische informatie Bij het berekenen van de benodigde hoeveelheid tegels is het aangewezen om rekening te houden met een gemiddeld snijverlies van ongeveer tien procent. Dit biedt tevens een reserve voor toekomstige herstellingen of uitbreidingen. Aangezien onverglaasde porseleintegels niet gerectificeerd zijn, kunnen lichte maatverschillen voorkomen binnen de toegestane toleranties volgens de Europese norm EN 14411 en de Franse CSTB-richtlijnen. Het is daarom essentieel om een voegbreedte van minstens twee tot drie millimeter te respecteren, met eventuele aanpassing tijdens de plaatsing. Kleurverschillen tussen productiebatches zijn normaal en eigen aan het gebruik van natuurlijke grondstoffen. Bij nabestellingen of uitbreidingen van bestaande projecten kan daarom nooit volledige tintgarantie worden gegeven. Voor een uniform resultaat is het aangeraden om alle benodigde tegels uit dezelfde productie te gebruiken. Tot slot moeten de tegels steeds droog en vorstvrij worden opgeslagen. Producten die verlijmd zijn op papier of glasvezelnet mogen niet in contact komen met vocht, omdat dit de hechting van het net kan aantasten en het verwerkingsproces bemoeilijkt.